Dự trữ dầu chiến lược của Mỹ xuống thấp nhất 43 năm

Theo dữ liệu của Bộ Năng lượng Mỹ, tính đến ngày 26/6, lượng dầu thô trong Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược (SPR) của Mỹ giảm thêm 5,5 triệu thùng so với kỳ báo cáo trước đó, xuống còn 325,7 triệu thùng. Đây là mức thấp nhất kể từ tháng 5/1983. Việc rút dầu khỏi SPR là một phần trong nỗ lực phối hợp giữa Mỹ và các nước thành viên Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA).

Theo kế hoạch này, 32 nước thành viên IEA nhất trí đưa tổng cộng 400 triệu thùng dầu và sản phẩm lọc dầu từ kho dự trữ ra thị trường, nhằm ứng phó với tình trạng gián đoạn nguồn cung do xung đột ở Trung Đông. Đây là đợt giải phóng dầu dự trữ lớn nhất từ trước đến nay và lần thứ 6 trong lịch sử IEA thực hiện hành động phối hợp như vậy, sau các đợt trước vào năm 1991, 2005, 2011 và 2 lần trong năm 2022 khi xung đột Nga - Ukraine nổ ra.

Theo Bộ Năng lượng Mỹ, trong khuôn khổ nỗ lực chung này, Tổng thống Donald Trump đã cho phép xuất 172 triệu thùng dầu từ SPR. Mục tiêu là bổ sung nguồn cung cho thị trường, hạ nhiệt giá năng lượng và hỗ trợ an ninh năng lượng của Mỹ cũng như các đồng minh. Tuy nhiên, cách Mỹ rút dầu lần này có điểm khác với việc bán đứt dầu dự trữ. Theo EIA, đợt xuất kho được thiết kế dưới hình thức “trao đổi”.

Điều này có nghĩa các bên nhận dầu từ SPR sẽ phải hoàn trả lại lượng dầu tương ứng vào kho dự trữ trong tương lai, kèm thêm một lượng dầu bổ sung. Cơ chế này giúp Mỹ đưa dầu ra thị trường trong ngắn hạn nhưng vẫn đặt mục tiêu tái bổ sung kho dự trữ sau đó. Tồn kho dầu thô của Mỹ đã giảm nhanh trong những tuần gần đây, khi nhu cầu xuất khẩu và nhu cầu từ các nhà máy lọc dầu đối với dầu Mỹ đều tăng mạnh.

Tính từ khi chiến tranh Iran bắt đầu vào cuối tháng 2, tổng lượng dầu tồn kho của Mỹ, gồm tồn kho thương mại và dầu trong SPR, đã giảm 111,4 triệu thùng. Đến ngày 19/6, con số này còn 743,3 triệu thùng, mức thấp nhất kể từ năm 1984. SPR được Chính phủ Mỹ lập ra từ thập niên 1970 để giảm tác động của các cú sốc nguồn cung dầu bất ngờ. Kho này có sức chứa được cấp phép lên tới 714 triệu thùng dầu thô, đặt tại 4 địa điểm dọc vùng duyên hải Vịnh Mexico, gần khu vực tập trung nhiều công suất lọc dầu của Mỹ.

Vì vậy, việc SPR giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 1983 không chỉ là vấn đề về giá nhiên liệu trước mắt, mà còn đặt ra câu hỏi về mức đệm an ninh năng lượng còn lại của Mỹ nếu thị trường tiếp tục gặp cú sốc mới. Giá dầu thế giới đã giảm mạnh trong thời gian gần đây khi lo ngại về gián đoạn qua eo biển Hormuz dịu bớt. Giá dầu có lúc quay về mức trước khi chiến tranh bùng phát trong tuần trước, chủ yếu nhờ thỏa thuận ngừng bắn mong manh giữa Mỹ và Iran, cùng các nỗ lực ngoại giao nhằm tìm lối thoát cho cuộc xung đột.

Tuy nhiên, một số chiến lược gia hàng hóa cảnh báo thị trường có thể đang quá lạc quan. Theo nhóm này, đà giảm của giá dầu cho thấy nhà đầu tư đang đánh giá thấp những rủi ro nguồn cung vẫn còn kéo dài, từ nguy cơ xung đột tái bùng phát đến các gián đoạn trong hoạt động vận tải và xuất khẩu dầu. Đồng yên vừa giảm xuống mức thấp nhất so với đồng USD kể từ năm 1986. Giới giao dịch đang theo dõi sát sao khả năng nhà chức trách can thiệp vào thị trường ngoại hối...

Diễn biến giá dầu có thể đang phản ánh một quan điểm lạc quan thái quá từ thị trường... Kinh tế Trung Quốc đang có những dấu hiệu phục hồi tích cực, một phần nhờ vào sự gia tăng xuất khẩu sang thị trường Mỹ... Những phát biểu của quan chức Iran cho thấy Tehran không muốn quay lại tình trạng tàu thuyền được đi lại tự do qua eo biển Hormuz như trước chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel...

Thị trường chứng khoán Mỹ tăng điểm mạnh trong phiên giao dịch ngày thứ Hai (29/6), với chỉ số Dow Jones lần đầu tiên đóng cửa trên mốc 52.000 điểm, một phần nhờ sự gia nhập của cổ phiếu Alphabet... Ngày 22/6/2026, Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội đã đồng loạt khởi công 5 tuyến đường sắt đô thị (metro) với tổng chiều dài khoảng 303,5 km và tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 1.315.256 tỷ đồng, đặt mục tiêu cơ bản hoàn thành vào năm 2030. Sàn giao dịch carbon trong nước chính thức được khai trương sáng ngày 29/6/2026 tại trụ sở Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội.

Sự kiện đánh dấu bước tiến quan trọng trong quá trình hình thành và phát triển thị trường carbon tại Việt Nam.